Papa Franciskus’un Kasım 2014’te Ekümenik Patriği I. Bartholomeos’un davetlisi olarak Kilisesi’nin koruyucu azizi Aziz Andreas yortusu için İstanbul’a yaptığı ziyareti Katolik Türkiye için olduğu kadar, Ortodokslar için de önemliydi.
Papa, 29 Kasım Cumartesi günü İstanbul’daki Kutsal Ruh Katedrali’nde, I. Bartholomeos Hazretleri ve 750 davetlinin huzurunda yönettiği Efkaristiya ayininin ardından, ekümenik bir dua ve patrikle özel bir görüşme için Fener Patrikhanesi’ne gitti ve ertesi gün Kutsal Ayin’e ve yukarıda bahsi geçen yortuya katılmak üzere tekrar Patrikhane’ye ziyarette bulundu.
Kutlamaların ve I. Bartholomeos’un konuşmasının ardından Papa, iki Kilise arasındaki tarihi yakınlaşmanın yıldönümüne döndü. Patrikhanenin balkonunda iki dini önder dinleyicileri selamlaması ve kutsamasının ardından, başta Katolikler ve Ortodokslar olmak üzere tüm Hristiyanlar arasında birliği teşvik etme çabalarını yoğunlaştırmayı amaçlayan ortak bir bildiriye imza attılar.
Bilindiği üzere Papa VI. Pavlus ile Ekümenik Patrik Athenagoras’ın 5 Ocak 1964’te Kudüs’te gerçekleştirdikleri tarihi buluşma ve barış öpücüğü, iki kilisenin aralarındaki hayırseverliği yeniden tesis etme ve uzlaşma arzusunu mühürlemişti. Bu, Ferrara Konsili’nde (1438-1439) Papa IV. Eugenus ile Patrik II. Joseph arasında gerçekleşen görüşmeden bu yana bir Papa ile Ekümenik bir Patrik arasında gerçekleşen ilk görüşmeydi. Kudüs, Aralık 1965’te Kutsal Topraklarda iki Kilise temsilcisinin 1054’teki karşılıklı aforozları iptal ettikleri yeni buluşmalarının yolunu açtı.
Papa VI. Pavlus 1967’de İstanbul’a gelişi ve Papa II. Yuhanna Pavlus’un 1979’da Aziz Andreas yortusundaki ilk ziyareti, hakikatin teolojik diyaloğunun başlangıcını ve üstlenilen diyaloğun görünür ifadesini oluşturmuştur. Karşılıklı ziyaretler, iki Kilise’nin koruyucu azizlerinin büyük bayramlarında ve diğer önemli kutlamalarda, bazen resmi heyetler tarafından bazen de en üst düzeyde ziyaretler ile geleneksel hale gelmiştir. Yeni seçilen bir Papa için, papalık görevinin başlamasından kısa bir süre sonra Ekümenik Patriği ziyaret etmek çok önemli bir buluşma haline gelmiştir. Benzer şekilde, I. Bartholomeos’un Franciskus’un yemin töreni için Roma’ya yaptığı ziyaret, Roma ve Ekümenik Patriklik arasındaki ilişkilerin tarihinde bir ilk olan güzel bir dostluk göstergesiydi!
Her yıl Aziz Andreas yortusunda bir Vatikan heyeti Ekümenik Patrikhaneyi ziyaret eder ve 29 Haziran’da da Aziz Petrus ve Pavlus bayramı için Roma’ya bir heyet gönderir. 2010’dan bu yana Hristiyan Birliğini Destekleme Bakanlığının Başkanı olan Kardinal Kurt Koch, her yıl olduğu gibi 30 Kasım’da Türkiye Apostolik Nuncio’su Monsenyör Marek Solczyński ile birlikte İstanbul’a geldi ve ertesi gün de İstanbul Apostolik Vikaryasının düzenlediği Vikarya gününe katılarak birliğe giden yol ve mevcut ekümenik bağlamda karşılaşılan güçlükler hakkında konuştu.
İlk Ekümenik Konsil olan İznik Konsili’nin 1700. yıldönümü olmak üzere 2025 yılı için planlanan iki büyük yıldönümü ekümenik açıdan büyük önem taşımaktadır. Papa Franciskus bu etkinlikte hazır bulunma kararını yineledi: “İznik Konsili’nin 1700. yıldönümü tüm Hristiyan âlemine bu Konsili ekümenik bir birlik içinde anmak ve inanç birliğinin derin köklere sahip olduğu Kristolojik itirafını yeni bir şekilde teyit etmek için hoş ve zamanında bir fırsat sunmaktadır.”
Papa tarafından 2025 yılı için ilan edilen ve her 25 yılda bir gerçekleşen diğer etkinlik olan Jübile’ye gelince… söz konusu Jübile’nin davet ettiği Umut ile 20 Nisan’da Katolikler, Protestanlar ve Ortodokslar tarafından kutlanan Paskalya İznik Konseyi arasında bir bağlantı vardır…
Papa Franciskus, Sinodal bir Kilise inşa etmek için yürütülen teolojik ve pastoral çabaların ekümenizm üzerinde de güçlü bir etkisi olduğuna inanıyor.
Nathalie Ritzmann, ACI MENA Türkiye muhabiri
Fotoğraflar :
No 1 ve 2: Nathalie Ritzmann
No 3: Nikolaos Papahristou
No 4 : 4 : Alfonso Zamuner