Paris’teki Panthéon’un üzerindeki tabelada “Büyük adamlara minnettar bir vatan” yazmaktadır. İstanbul Vikaryası da Nikolaus Wyrwoll’un gidişi için böyle hissediyor. Bu sayımızda onun hayatının en önemli anlarını anmak istiyoruz. Artık kendi episkoposluk bölgesine geri dönmüş olan Episkopos Nikolaus Wyrwoll’un hayatının ve manevi çalışmalarının tam metnini Gerda Willam’ın “Sankt Georgsblatt” adlı eserinde okuyabilirsiniz.
Curriculum vitae:
31.8.1938’de Johannes Wyrwoll ve Erika’nın (kızlık soyadı Grund) yedi çocuğunun ilki olarak doğdu.
1957-1965: Roma’daki Pontificium Collegium Germanicum et Hungaricum’da ilahiyat eğitimi, daha sonra Konstantinopolis Patriği olacak olan Deacon Bartholomaios Archondonis ve daha sonra İstanbul Ermeni Katolik Başpiskoposu olacak olan Levon Zekiyan ile Pontifical Gregorian Üniversitesi’nde çalışmalar yaptı.
1962: Yunanistan ve Türkiye Ortodoks kiliselerine üç aylık çalışma gezisi yaptı. Heybeliada Halki’de Patrik Athenagoras ile bir hafta geçirdi.
Katolik bir fakültede akademik bir derece elde etmek için, herkesin Papa’ya itaat ederek anti-modernist yemin etmesi zorunluydu. 1963’te Wrywoll, Vatikan’ı Ortodoks öğrencilerin artık anti-modernist yemin etmesini zorunlu kılmamaya ikna etmeyi başardı. Böylece Ortodoks öğrencilerin Almanya’da Katolik teolojisini öğrenmesinin önü açılmış oldu. Kısa bir süre sonra Regensburg’daki Doğu Kilisesi Enstitüsü (OKI)( Chiesa Orientale di Ratisbona) kuruldu ve Ortodokslara yer ve burs sağladı. İlk öğrencilerden biri de Diyakoz Bartholomew’du. 1963-2011 yılları arasında OKİ aracılığıyla İstanbul, Moskova, Antakya, İskenderiye, Kudüs, Bulgaristan, Gürcistan, Romanya, Sırbistan Patrikhaneleri ile Yunanistan, Makedonya, Çekoslovakya ve Kıbrıs kiliselerinden toplam binin üzerinde öğrenci Almanya’ya okumaya geldi. Öğrencilerin tamamı Ortodoks episkoposları tarafından gönderiliyordu. Episkopos Wyrwoll, öğrencileri gönderen episkoposları ve ayrıca eski öğrencileri, kendi görevlerinde (örneğin rahibeler, profesörler, episkoposlar, vb.) ziyaret etti.
Öğrencilerini Roma’ya, İstanbul’a, Moskova’ya hacılığa götürdü. Ayrıca, Katolik rahip ve cemaatlerle birlikte, onları Ana Kilise ile tanıştırmak, Hildesheim episkoposluğu bölgesinden ve Kuzey Almanya’dan gelen papazlar, yöneticiler, Lutheran episkoposlar ve Baptist papazlarla birlikte Kilise’nin birliği için bu tür hac yolculuklarına çıktı.
7 Ekim 1962: Roma’da rahip olarak takdis edildi.
1982-2013; Ortodoks ve Kadim Doğu Episkoposları dizini Orthodoxi’nın derleyici editörü oldu.
1984-2005: Kudüs Kutsal Kabir Şövalyeleri Tarikatı’nın Kuzey Almanya Eyaleti Başrahibi oldu.
1975: “Cappellano di Sua Santità” oldu.
1987: Papa Hazretlerinin “Capellano onorario” oldu.
2019: İzmir Katedrali Hukuk Temsilcisi oldu.
2004: Almanya Federal Cumhuriyeti Liyakat Nişanı aldı.
2013: Alman Piskoposlar Konferansı Aziz Boniface Madalyası aldı.
2014: Bari Apulian İlahiyat Fakültesi’nden San Nicola Ödülü aldı.
“Her şeyin mevsimi, göklerin altındaki her olayın zamanı vardır.” (Va. 3,1) İncil’den sıkça alıntılanan bu bölümü kim bilmez ki? St. George Cemaati olarak Nikolaus Wyrwoll ile birlikte geçirdiğimiz zamanı düşündüğümde de aklıma geldi. Bu bizim payımıza düşen bir armağandı.
Onun daimi yoldaşı: dua
Mümkün olduğunca Dominikenlerle birlikte Saatler Liturjisi ile dua etti. Bu nedenle akşam ayinlerinde cemaatten hemen ayrılır ve kahvaltı için biraz daha geç gelirdi. Gündüzleri grup başkanlığı yapmadığı zamanlarda ekümenizm sahasında faaliyet gösteriyordu. Birçok Doğu kilisesinin ayinlerine katıldı. Bu yüzden hiçbir kiliseyi dışarıda bırakmayan sabit bir haftalık programı vardı. Ekümenik Patrikhane’deki veya Süryani Ortodoks Kilisesi’ndeki hizmetlerinin yanı sıra, 2019’daki vefatına kadar her hafta ağır hasta olan Ermeni Patriği Mesrob’u ziyaret etti, onunla dua etti ve annesiyle görüştü.
Sade ve mütevazı bir hayat yaşadı, ihtiyaç sahiplerini gördü, duydu ve birçok kişiye destek oldu.
En büyük kaygısı: Doğu Kiliseleriyle evrensellik
Birkaç hafta önce kendisiyle yaptığım söyleşiden kısa bir alıntıyla sözlerine yer vermek istiyorum:
Konstantinopolis/İstanbul ile ilk temasınızı ne zaman kurdunuz? Temmuz 1960’da
Türkiye’ye ilk ne zaman seyahat ettiniz?
Yine 1960 yılının Temmuz ayında Patrik Athenagoras ile bizzat görüştüm ve bana şöyle dedi: “Nicholas, hepimiz biriz, İsa Baba’ya dua etti.”
İstanbul’da sizin için önemli olan neydi? Bu şehre neden geldiniz?
Doğu Hristiyanları İle temaslar için.
Özellikle hoşunuza giden karşılaşmalar ve deneyimler neler?
Romalı öğrenci arkadaşım Patrik Bartholomeos ile Fener’de veya Patrik Bartholomeos’un İstanbul ve Anadolu’da ayin yaptığı yerlerde diğer insanların yanında veya başkaları olmadan yapılan pek çok toplantılar.
En büyük arzusu: İnancını tartışmak yerine yaşamak
Belki de yaşın verdiği bilgelikten, bu ülkede yaşadığı sayısız deneyim ve maceradan, farklı inançlara sahip insanlarla karşılaşmalarından ya da muhataplarının inançlarını tanıma ve takdir etme yeteneğinden kaynaklanıyordur; ama Nikolaus Wyrwoll kadar çok sayıda olumlu ve çeşitli temas kuran başka birini tanımıyorum. Sağ-sol, liberal-muhafazakâr diye ayırdığımız düşünce tarzımıza uymayan pek çok şeyi bir araya getirmeyi başarmıştır.
Belki de bu yüzden, bu makalenin sonundaki alıntı beş yıl önce onun için bu kadar önemli hale gelmişti. Bu söz, Kapadokya’da (bugünkü Türkiye sınırları içinde) doğan ve resmen ilahiyatçı ünvanı verilen üç Kilise Babasından biri olan Nazianslı Gregorius’a aittir. Kendini giderek bu yöne doğru daha fazla çekilmiş hissediyordu. Artık sinodlar yok, büyük teolojik tartışmalar yok, sadece inancın yaşanması var. İşte ona da sıra geldi: Teolojik tartışmalardan giderek daha fazla kaçınıyor ve sadece inancını, hem kendi inancını hem de başkalarının inancını yaşamak istiyor. Nikolaus Wyrwoll, ekümenizm veya dinler arası diyalog konusundaki tüm deneyimlerinden sonra kendisi için neyin önemli olduğu sorusuna şu cevabı verdiğinde bu noktaya geliyor: Deo gratias (Tanrı’ya övgü), çünkü tüm insanlar “aynı inanca” (tek Tanrı’ya) sahiptir, ancak bundan çok farklı şekillerde bahsederler.
Gerda Willam’ın, Prelate Nikolaus hakkında yazdığı makaleden alıntıdır. Kendisine teşekkür ederiz.
Foto: Üst düzey ziyaret: Patrik Bartholomeos, Nikolaus Wyrwoll’un rahipliğinin 60. yıldönümü vesilesiyle ilk kez evimize geliyor.
Metin: Gerda Willam
Foto: St. George Kilisesi Cemaati